Pytania jednokrotnego wyboru w formacie egzaminu państwowego: cztery odpowiedzi, jedna poprawna.
Po każdej odpowiedzi wyjaśnienie i źródło.
Egzamin z tej dziedziny w sesji jesiennej: 21 października 2026.
Rozwiązujesz darmowe demo: 5 pytań z 30 w tym zestawie. Odpowiadasz na jedno pytanie naraz, a wyjaśnienie i podstawa pokazują się
od razu po wyborze.
1W pierwszej dobie po operacji wola u pacjentki z chorobą Gravesa-Basedowa wystąpiła gorączka 40 st. C, czynność serca 140/min, silny niepokój i pobudzenie psychoruchowe, a następnie wymioty z biegunką. Taki obraz kliniczny przemawia przede wszystkim za:
Higieja wyjaśnia
Przełom tyreotoksyczny to gwałtowne uwolnienie hormonów tarczycy, najgroźniejsze u chorych operowanych bez uzyskania eutyreozy: wysoka gorączka, skrajna tachykardia, pobudzenie przechodzące w apatię, wymioty i biegunka. Tężyczka kusi jako powikłanie tej samej operacji, ale daje parestezje i skurcze mięśni, nie hipertermię z tachykardią. To stan zagrożenia życia - natychmiast lekarz, monitorowanie, chłodzenie fizykalne według zleceń.
Podstawa: Fibak J. (red.): Chirurgia. Podręcznik dla studentów, PZWL, Warszawa 2006 - choroby tarczycy; Noszczyk W. (red.): Chirurgia, PZWL, Warszawa 2009
·
Rozwinięcie tematu
2W 6. dobie po laparotomii pacjent podczas silnego kaszlu poczuł 'puszczenie' w ranie, a między rozchodzącymi się brzegami rany zaczęły wyłaniać się pętle jelita. Pielęgniarka w pierwszej kolejności powinna:
Higieja wyjaśnia
Wytrzewienie wymaga pilnego zaopatrzenia operacyjnego, a do tego czasu trzewia chronimy przed wysychaniem i zakażeniem wilgotnym jałowym opatrunkiem; zgięcie kończyn zmniejsza napięcie powłok brzusznych. Odprowadzanie jelit na oddziale i ściąganie rany plastrem to działania na własną rękę, które mogą uszkodzić jelito. Wysuszona surowicówka to prosta droga do martwicy - dlatego opatrunek ma być wilgotny, nie suchy.
Podstawa: Szmidt J., Kużdżał J. (red.): Podstawy chirurgii, Medycyna Praktyczna, Kraków 2010 - powikłania związane z raną; Walewska E. (red.): Podstawy pielęgniarstwa chirurgicznego, PZWL, Warszawa 2012
·
Rozwinięcie tematu
3W 4. dobie po endoprotezoplastyce stawu biodrowego pacjent zgłasza ból lewej łydki; łydka jest obrzęknięta, ucieplona i tkliwa, a obwód podudzia jest o 3 cm większy niż po stronie prawej. Właściwe postępowanie pielęgniarki to:
Higieja wyjaśnia
Jednostronny bolesny obrzęk podudzia z uciepleniem u chorego po dużej operacji ortopedycznej to zakrzepica żył głębokich do udowodnienia, że jest inaczej. Masaż i forsowny marsz mogą oderwać skrzeplinę i wywołać zatorowość płucną - dlatego do czasu decyzji lekarza kończyna zostaje w spokoju. Różnica obwodów mierzona centymetrem to prosty, obiektywny argument w dokumentacji.
Podstawa: Szmidt J., Kużdżał J. (red.): Podstawy chirurgii, Medycyna Praktyczna, Kraków 2010 - żylna choroba zakrzepowo-zatorowa; Szewczyk M.T., Jawień A. (red.): Pielęgniarstwo angiologiczne, Termedia, Poznań 2010
·
Rozwinięcie tematu
4U chorego w 6. dobie po operacji jelita grubego pojawiła się gorączka 38,5 st. C, brzegi rany stały się zaczerwienione, obrzęknięte i żywo bolesne, a spod szwów sączy się treść ropna. Obraz ten odpowiada:
Higieja wyjaśnia
Gorączka pojawiająca się około 5.-7. doby wraz z miejscowymi cechami zapalenia i ropnym wysiękiem to klasyczny obraz zakażenia miejsca operowanego; zwykle konieczne jest otwarcie części rany, pobranie materiału na posiew i drenaż. Krwiak kusi, ale daje raczej ciemny wysięk i napięcie rany bez ropy. Gorączka w pierwszych dwóch dobach ma najczęściej przyczynę płucną, nie ranową - warto znać ten kalendarz.
Podstawa: Walewska E. (red.): Podstawy pielęgniarstwa chirurgicznego, PZWL, Warszawa 2012 - zakażenia w chirurgii
·
Rozwinięcie tematu
5Pacjent po częściowej resekcji żołądka skarży się, że kilkanaście minut po jedzeniu występują u niego poty, kołatanie serca, osłabienie i kurczowe bóle brzucha z biegunką. W ramach edukacji pielęgniarka zaleci mu przede wszystkim:
Higieja wyjaśnia
To zespół poresekcyjny (dumping): hiperosmolarna treść zbyt szybko przechodzi do jelita cienkiego, ściągając płyn do jego światła i wyzwalając objawy naczynioruchowe. Hamują go małe porcje, ograniczenie cukrów prostych, oddzielenie płynów od posiłków i odpoczynek w pozycji półleżącej po jedzeniu. Słodkie płyny to dokładnie ten pokarm, który objawy wywołuje najpewniej.
Podstawa: Walewska E. (red.): Podstawy pielęgniarstwa chirurgicznego, PZWL, Warszawa 2012 - opieka po operacjach żołądka; Noszczyk W. (red.): Chirurgia, PZWL, Warszawa 2009
·
Rozwinięcie tematu
To była rozgrzewka. Dalej w tym zestawie czeka 25 pytań - a na egzaminie
będzie ich 140 w 140 minut. Przy każdym wyjaśnienie i źródło, z którego wynika odpowiedź.